Tegoroczni laureaci Nagrody Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny – Karl Deisseroth, Peter Hegemann i Georg Nagel – zostali wyróżnieni za odkrycia dotyczące światłoczułych kanałów jonowych i rozwój optogenetyki. Metoda ta pozwala precyzyjnie pobudzać lub wyciszać wybrane neurony za pomocą światła, dzięki czemu naukowcy mogą badać, jak konkretne obwody mózgu wpływają na jego funkcjonowanie i zachowanie.
Optogenetyka otwiera nowe perspektywy w poznawaniu mechanizmów chorób neurologicznych. Jej zastosowania kliniczne są jeszcze ograniczone, ale trwają badania nad wykorzystaniem tej metody m.in. do przywracania części widzenia osobom z chorobami siatkówki. W przyszłości może również pomóc w opracowaniu bardziej precyzyjnych terapii zaburzeń pracy mózgu. O znaczeniu tego przełomu dla nauki i medycyny opowiada dr hab. Tomasz Błasiak, prof. UJ.
Nowoczesne leki zmieniają leczenie cukrzycy typu 2
W naszym badaniu potwierdziliśmy, że w latach 2015-2023 leczenie cukrzycy typu 2 w dużej sieci prywatnej opieki ambulatoryjnej w Polsce wyraźnie się zmieniło. Wśród ponad 25 tys. pacjentów gwałtownie wzrosła liczba osób z receptą na nowoczesne leki z grup SGLT2 i GLP-1, które poza obniżaniem glukozy mogą chronić serce i nerki. W 2023 r. co drugi pacjent miał udokumentowaną terapię co najmniej jednym z tych leków. Jednocześnie rzadziej przepisywano pochodne sulfonylomocznika, a metformina pozostała najczęściej stosowanym lekiem.
Badanie przeprowadzili m.in. naukowcy z Wydziału Lekarskiego UJ CM: prof. Artur Dziewierz i prof. Maciej Małecki oraz prof. Zbigniew Siudak z Wydziału Nauk o Zdrowiu UJ CM.
Zachęcamy do śledzenia artykułów autorstwa badaczy z UJ CM. Streszczenia wybranych publikacji dostępne są też na stronie Po Prostu Nauka.